bài này mình viết cũng dc 1 tgian rồi, hơi dài, chủ thớt thích đọc thì đọc
[spoil]!!!Bạn nào k thích đừng đọc, hoặc bạn nào không thích kiểu viết văn ta đây tinh tế hơn người cũng đừng nên đọc, bạn nào k rảnh và k thích xàm lổn lại càng k nên đọc.
Tất cả các thứ đạo đều thể hiện 1 nghệ thuật (tổ sư bạn nào đọc đến đây mà nghĩ đến âm đạo), trà đạo, kiếm đạo, vũ đạo, đạo dụ vv… và vv… Trong đó, café đạo, gọi là đạo chỉ là nâng tầm quan điểm lý luận triết học thôi, do đó mình k xài chữ café đạo nữa. Ở đây nói ngắn ngọn, là với kinh nguyệt của mình, mình sẽ trình bày cho các bạn về cách pha 1 cốc café ngon. Xin nhắc lại ở đây là quan điểm của mình, k áp đặt cho người khác.
Mình bắt đầu uống café là vào khoảng cuối lớp 7, đầu lớp 8, và bắt đầu pha được 1 cốc café phin đàng hoàng là vào đầu năm lớp 9. Tính ra như vậy mình uống café được khoảng 7-8 năm gì đó, ngày nào cũng uống. Tuy nhiên không phải cứ uống café lâu thì được gọi là biết uống café, điều này còn tùy thuộc vào cách mọi người nghĩ thế nào là biết uống café và ngộ tính riêng của mỗi người. Do đó nhắc lại là mình chỉ nói về kinh nghiệm cá nhân, chứ k hề dạy bảo ai. Bài viết sau mình sẽ tập trung vào việc pha café phin.
Đầu tiên, về việc chọn café.
Chọn café tùy thuộc vào gu, sở thích cũng như điều kiện và hoàn cảnh uống của mỗi người.
Ví dụ như có người thích gu đậm, có người thích vị thanh thanh, có người lại thích vị ngậy, có người uống café để làm việc, có người uống café để tận hưởng, có người uống café chỉ để uống café
vv…
Sau đây mình sẽ chỉ ra 1 số loại café thông dụng mà các bạn có thể mua được ở bất cứ siêu thị nào ở Việt Nam.
Trung Nguyên (TN): đây là thương hiệu ai cũng biết và chỗ nào cũng bán, tuy nhiên TN cũng có nhiều loại TN.
Loại bình dân: loại bình dân có thường thấy đó là café I và S, 2 loại này vị tương tự nhau, không mạnh, không đậm lắm, có giá khoảng 60k/500g. Café I khác S ở chỗ vị thanh hơn, nhưng không nhiều, loại S ít đắng hơn và có vị hơi ngai ngái. Loại này thích hợp cho các bạn thử tập pha café vì dễ pha, giá không đắt lắm, và nhẹ nên có thể uống 2 – 3 phin/ngày mà không sao.
Bên cạnh loại I và S, còn có thêm 2 loại nữa là House Blend và Gourmet Blend, 2 loại cùng có giá khoảng 60k/500g giống I và S. 2 loại này về cơ bản gần giống I và S, nhưng ngon hơn 1 tí. House Blend gần giống I, nhưng vị đắng hơn và ít vị thanh hơn. Gourmet Blend có vị gần giống S nhưng nồng hơn và ít vị ngái hơn.
Trong những loại này thì mình thích House Blend nhất rồi đến S và I, riêng Gourmet do nồng nồng nên k thích.
Loại trung cấp:
Loại trung cấp của TN được đánh theo số từ 1-5. Có giá tăng dần, loại 1 2 3 uống tương tự loại bình dân, nên mình k đề cập. Loại số 4 5 có giá từ 50-60k/250g, coi như đắt gấp đôi loại bình dân. Số 4 có vị nặng hơn số 5, số 4 uống gần như House Blend nhưng k mạnh bằng. Số 5 uống gần như I nhưng ngon hơn .
Với mình thì loại trung cấp không hơn loại bình dân nhiều, mà lại kém xa loại cao cấp, cho nên chỉ khi không mua được House blend thì mình mới phải mua số 4, số 5 thì ai cho mới uống X_X
Loại cao cấp: vì là loại cao cấp nên không bán nhiều trong siêu thị, chủ yếu là 2 loại trong hộp sắt và hộp giấy tròn, cái này lâu rồi không uống nên k nhớ tên lắm, hộp sắt giống kiểu là trộn 4 loại hạt café vào, vị vừa vừa không thanh không đậm không nặng không nhẹ, nên mình không thích. Loại trong hộp giấy ghi là café chồn (là loại café con chồn hay ăn chứ k phải là loại café lấy từ cứt chồn như café chồn xịn), uống tuy cảm giác nhẹ nhưng khá nặng, vị hơi nồng. 2 loại này có giá từ 80k đổ lên cho 150g.
Loại cao cấp của TN ngoài ra còn khá nhiều sản phẩm khác, tuy nhiên k được bán nhiều ở siêu thị mà phải vào cửa hàng TN mua, nên mình k đề cập.
Tổng kết về café TN: có nhiều sản phẩm và giá tiền để lựa chọn, những giòng thấp giá không cao hơn các hãng nhỏ bao nhiêu, nhưng khá ngon hơn. Mặc dù từ 2008 đổ lại đây, TN thay đổi công thức café (thành loại 3s clg X_X ) nên không còn ngon như ngày xưa. Trước đây loại house blend cũ hay loại cao cấp số 8 uống vào rất là mê mẩn tâm thần.
Café Highland
Loại này mình vào SG mới uống, không chia thành dòng và số như TN, mà chia thành các loại hạt (như Moka, Arabica, Robusta, Culi) gọi tên là Truyền thống, di sản vv… gì gì đấy.
Do café này ít pha trộn, nên vị của nó không khác miêu tả về từng loại hạt café mấy, nên mình sẽ không đề cập nhiều.
Vị nói chung của Highland đó là vị thanh, nhẹ, thuần kiết, không có kiểu lờ lợ hầm bà lằng trong 1 như TN nhưng khó phân biệt hơn TN, không hề có chút vị gắt hay nồng nào. Đặc biệt Highland uống khá mạnh, tuy vị thanh, uống vào tưởng loãng, nhưng thật ra là khá nặng, ai yếu uống 1 phin lớn chắc lên giường ngáp ngáp luôn X_X
Mình thường uống loại Di sản, có giá cũng khoảng 6-80k 1 gói k nhớ là 150 hay 200g
Một số loại café khác
Các café khác không có tên tuổi mấy, hoặc không nổi bật mấy như Hoàng Tuấn, OpenCafe, Ban Mê vv… đều không ngon bằng 2 loại trên. Tuy nhiên mua về để mời khách, hay độn/trộn vào 2 loại trên cũng tạm được, vì những loại này không thơm nhưng lại đắng lét X_X Đắng theo vị đắng của khét chứ không phải đắng vị café.
Café nước ngoài, do là tên tây, giá đắt nên mình uống không nhiều nên không thuộc, tuy nhiên café tây thường pha bằng máy ép, bột mịn, không thích hợp pha phin. Mình cũng có thử nhưng không thích lắm, loại hay được cho nhất là café Brazil loại Platé gì gì đấy. Bột màu nâu nhạt, nước trong, vị hơi chua (do đây là loại café chè), và nặng vcl X_X
Cách phối trộn cafe
Cái này khá khó nói, vì nó nằm vào sở thích của mọi người, tuy nhiên có thể bạn có thể trộn 2 thìa Highland vào 3 thìa Trung Nguyên S hoặc I, để vị vừa đậm vừa mà lại có mùi thanh, hoặc 3 thìa Highland vào 3 thìa HouseBlend để cafe chảy chậm hơn, thơm nhưng bớt đậm hơn mà không bị nồng. vv...
Cách pha café phin
Pha phin tưởng chừng đơn giản, đổ café vào phin, đổ nước sôi và chờ uống. Tuy nhiên đại thể là thế mà không phải là thế, nhìn như vậy nhưng thật ra lại không phải như vậy mà có vẻ như vậy mà lại không phải như vậy.
Bây giờ nói về phin.
Có 2 loại phin thường thấy là phin nhôm và inox, loại inox mới hơn, giá đắt hơn. Phin nhôm và inox tương đối khác nhau, do phin nhôm nhẹ hơn, lỗ không đều so với phin inox, mất nhiệt nhanh hơn phin inox, tuy nhiên ai biết pha phin nhôm sẽ ngon hơn phin inox. Tuy nhiên mình khuyến cáo các bạn nên pha phin inox, vì pha ổn định hơn và không cần tập trung lắm.
Ban đầu nên tráng phin bằng nước sôi, điều này có 1 số tác dụng như: là chảy bớt phần dầu, cặn bám trong phin café cũ, khiến phin nở hơn, phin nóng khiến café ít bị chua nước. Nên tráng cả phin lẫn cốc.
Sau đó cho café vào phin, tùy vào lượng café bạn uống, và loại café (bột thưa/mịn, nặng/nhẹ, hút ít/nhiều nước) mà cho thích hợp vào, cái này pha từng loại rồi dần sẽ quen, nhưng thường cho khoảng 2/5 phin hoặc nhỉnh hơn 1 tí, tóm lại là không được quá nửa phin và không được pha quá ít. Cái này là do tùy người.
Sau khi cho café vào rồi lắc nhẹ, lấy tấm lọc đè nhẹ lên thấy hơi khít tay thì xoay nhẹ nhẹ 1 chút, đừng chơi trò bạo lực, nêm chặt như thuốc pháo thì đến mùa quýt cũng không chảy.
Sau đó đổ nước sôi vào (nhớ là nước sôi vừa đun xong còn đang bốc khói um xùm), đổ 1 lượng nhỏ nhỏ để nước thấm cho café nở ra, sau đó đậy lại, chờ 2-3 phút, mở nắp ra thấy café đã nở, miếng lọc hơi phồng lên nghĩa là lượng café và lực ép của bạn vừa đủ. Sau đó đổ nước từ từ, có thể lấy thìa chặn miếng lọc nếu không quen đổ nước từ từ tránh café bị trào ngược lên. Đổ đến gần đầy phin là được, sau đó đậy nắm.
Do một số trường hợp không chịu tráng phin hoặc đổ nước khiến café bị trào ngược hoặc đổ nước quá đầy nên phin café sẽ không chịu chảy. Bạn có thể kênh nhẹ nắp phin để không khí lọt vào, sau đấy lấy thìa xoa xoa phần đít phin, chờ 1 tí café sẽ chảy ra.
Pha café chuẩn mực thì khoảng 5p 1 phin cỡ vừa sẽ chảy xong, chảy từng giọt tí tách nối đuôi nhau. Lâu hơn nước sẽ nguội, nước café sẽ bị chua.
Sau khi pha xong thì tất nhiên là đến giai đoạn uống. Đường, sữa, kem, đá tùy vào gu của bạn.
Nếu uống café đen: không nên cho nhiều đường quá, cho chừng non 1 thìa nhỏ, và nhấm thử, bao giờ uống vào mồm thấy đắng đắng, nuột xuống họng thấy hơi ngọt là đủ, đừng nên cho đường một cách bá đạo quá, nếu không là thành uống nước đường X_X
Café sữa, có thể cho trước sữa vào cốc hay cho sau tùy bạn. Sữa dành cho café có khá nhiều loại, tuy nhiên các bạn không nên uống các loại sữa như sữa ông thọ, sữa cô gái The flying Dutchman, bởi các loại sữa này loãng và ngọt. Nên uống các loại sữa dành cho pha café (trên bao bì có in hình) bởi các loại này không quá ngọt sắc, lại có trộn thêm bột, uống sẽ ngậy hơn. Ngoài ra, một số người khó tính sẽ không uống trực tiếp sữa này, mà họ đun lên. Việc này khiến sữa quánh hơn, và đặc biệt là khi uống café sữa đá, sẽ rất thơm mà không bị hơi có mùi tanh như khi cho sữa trực tiếp vào. Tuy nhiên cách này hơi cách rách.
Còn nếu bạn uống bằng kem pha café, cái này thích hợp cho việc nửa hiện đại nửa truyền thống, kết hợp với những loại café có vị thanh sẽ khá ngon, tạo vị bùi bùi nhưng không ớn. Tuy nhiên lượng cho cũng đừng nên nhiều quá, không ngậy quá mất vị café mà còn bị xít răng. Khi pha cần chú ý, bởi bột này dễ bị vón cục, không chịu tan, nên có thể hòa chút nước sôi cho dễ.
Café đá thì các bạn không nên đổ ầm ầm đá vào 1 lúc X_X cho từng viên vào 1 thôi, không nhiều không ít, bởi do nóng lạnh bất ngờ, nhiều lúc café có thể bị chua nước, mất vị. Và đá phải chọn loại đá già nhé.
Theo sự giải thích 1 cách lậm kiếm hiệp, thì café vốn là mọc ở nơi nóng ẩm, do đó tính nhiệt đã ăn sâu vào café vào tận trong hạt, sau đó lại trải qua nhiều lần rang, phơi, nên nhiệt tính càng mạnh, nếu như sau khi phơi rang đem hạ thổ thì lại làm mất đi vị café nguyên bản. Do đó khi pha café, nên dùng 1 2 viên đá để tôn lên cái vị thanh của café mà triệt tiêu đi cái vị nồng nóng, chua chát.
Một cốc café đá chuẩn mực là sau khi uống xong, đá vẫn còn phải bốc hơi ở đáy cốc, nên đừng có ê a quá mà đá tan ra hết làm mất vị café.
Với café nóng, do mình không thường uống café nóng nên ít kinh nghiệm, tuy nhiên lúc pha café nóng, thì nên đặt cốc vào 1 bát nước sôi, để café chảy xuống không bị nguội.
Cách tận hưởng café
Pha và chọn café cái đích cuối cùng cũng là để tận hưởng nó. Tận hưởng là cách của riêng mọi người, do vậy mình sẽ không nói nhiều.
Đối với ai làm văn phòng, hay vừa uống vừa làm việc, thì nên uống café pha sẵn hay café pha bằng máy.
Ở đây café phin, cần có 1 chút thời gian để nhâm nhi, tuy nhiên đừng khề khà quá, mất hay.
Uống café là uống café, đừng uống vì phong trào. Ví dụ như cứ phải để tóc dài, nghe Dốc, mặc đồ đen, ngồi xổm uống café đen đá không đường thì mới gọi là chơi bời chất nghệ. Bao giờ cảm thấy như vậy mới thích thì hẵng làm, không thì đừng đú, café đen đá không đường không phải dễ uống và ngon với người k biết uống đâu.
Như đã nói đây là việc tùy người, có người thích uống café để tận hưởng cái thanh thản nhẹ nhõm, có người uống để tận hưởng cái vị ngon của café nguyên chất, có người uống café chỉ để có thể ngồi yên tĩnh, suy nghĩ hay hồi tưởng 1 chuyện gì đó, hay có người uống để tỉnh táo làm việc.
Việc uống café quan trọng nhất là ở cái tinh thần người uống café chứ không phải ở cốc café ngon hay dở. Pha được 1 phin ngon chỉ ảnh hưởng 40% tới việc uống café có ngon hay không, café có ngon mà tâm trạng như l`, trong đầu suy nghĩ đủ thứ chuyện thì cốc café ấy cũng như l` nốt X_X
Vì vậy uống café, nên chọn 1 khung cảnh thích hợp, ngồi 1 chút cho thư giãn, có thể nghe nhạc, hút thuốc tùy thích, rồi sau đó cầm cốc café lên, đừng vội uống, mà hít 1 hơi dài để tận hưởng cái hương café trước, bởi mùi hương có ảnh hưởng rất lớn đến trạng thái tinh thần. Sau đấy mới từng ngụm nhỏ một, một chút café trên đầu lưỡi, lan nhẹ xuống cuống lưỡi, nuốt vào một lúc sau cổ họng thấy ngòn ngọt, thế mới gọi là chuẩn con mẹ nó luôn :-bd
Trời lành lạnh, ngồi ngoài sân nhìn gió thổi lá bay, nghe mấy bài nhạc quen thuộc, hít hà cái không khí mát mẻ tuyệt vời, rồi ung dung làm ngụm café đá, lạnh run người, bụng dạ kêu loẻng xoẻng thì sướng tê người, nhất là có điếu thuốc nữa thì càng tuyệt, nhưng như thế thì hư đốn quá, không nên :”>
Phần cuối, tác dụng phụ của café
Trong quá trình uống thử nhiều loại café, thì chuyện có tác dụng phụ là khá thường xuyên.
Đầu tiên ai cũng biết là nóng trong, dễ gây nổi mụn, ai nóng gan, chức năng gan yếu, đừng nên uống nhiều.
Sau đấy là mất ngủ, đối với người dưới 20 tuổi, khá nhiều trường hợp uống café xong là buồn ngủ rũ rượi, và người trẻ uống chất kích thích ít bị mất ngủ hơn người lớn, tuy nhiên sau 20 tuổi thì đa phần mọi người uống café vào sẽ mất ngủ hoặc khó ngủ. Thật ra uống café xong đi ngủ ngay thì lại dễ ngủ, nhưng tầm sau 1h, khi café ngấm vào người rồi thì bắt đầu là khó ngủ. Thế nên các đồng chí lớn hơn 20t mà chém gió bảo tao uống café vào thấy buồn ngủ vcl thì hoặc là uống phải loại café lởm hoặc là lớn rồi mà còn nói điêu vcl [-x không việc gì cứ phải tỏ ra anh đây khác người như thế :> Tất nhiên là vẫn có ng sau 20t thần kinh chưa phát triển hoàn toàn, hoặc thuộc loại dễ ngủ, hoặc là người vô lo vô nghĩ thì uống café vào vẫn ngủ dc bt, mình không chụp mũ tất cả.
Một số trạng thái khác, khi uống hơn 1 phin café mỗi ngày, đó là việc tâm trạng trở nên quá phấn khích, dẫn đến bồn chồn, hay cáu gắt hoặc lo lắng, khó kiểm soát nhịp tim. Cái này mình thường xuyên bị X_X
Cuối cùng là say café, say café nó cũng khổ không kém say thuốc hay say rượu, mà còn khổ cái là say nhưng vẫn tỉnh như sáo mới càng khổ não nữa. Cái này là khi các bạn uống café đặc quá, muốn biết café đặc hay không, thì khi uống không đường, đá vào mồm, sẽ thấy nó chát quắn lưỡi lại chứ không đắng, nghĩa là nặng quá rồi đấy. Nên mọi người nếu muốn uống café tử tế, thì đừng nên uống lúc đói hoặc không chịu ăn sáng.
Triệu chứ say café là bắt đầu hơi lạnh người nhưng toát mồ hôi ra và lạnh hơn, tiếp đó hơi buồn nôn và tim đập như thằng điên, cùng lúc ấy là việc bồn chồn không sao tập trung và trấn tĩnh được. Nếu say nặng hơn nữa, tay chân sẽ tê tê, người lúc lạnh lúc nóng, không thể bình tĩnh lại được, tim có cảm giác ngộp, càng hít sâu vào càng khó chịu, cuối cùng là muốn hụt hơi.
Khi bị như vậy các bạn nên ngồi nghỉ, nhưng chịu có co bóp chân tay, ăn cái gì đấy thật ngọt để tăng lại đường huyết, và cố gắng uống nước chanh hay nước lọc càng nhiều vào, tuyệt nhiên không được uống thêm trà, để đi tiểu ra bớt caffeine, nếu có buồn nôn quá thì nôn ra cũng được, nhưng sẽ mệt ghê gớm lắm đấy.
Tạm thời là thế, sau này có bổ sung sau.[/spoil]
